Wyleganie zboża – na czym polega i jak z nim walczyć?
Opublikowano: 6 sierpnia 2018

W okresie wegetacyjnym zboże narażone jest na wiele stresów. Trudne warunki pogodowe, takie jak deszcz i wiatr, są głównym czynnikiem powodującym wyleganie zbóż. Rezultatem wylegania jest utrata plonu, na który rolnik pracował cały sezon.

Dobrze przygotowane, czyli wyregulowane i skrócone zboże jest mocniejsze i bardziej odporne na działanie niekorzystnych warunków pogodowych takich jak naprężenia powodowane przez silne opady deszczu czy wiatr. Zboże jest bardziej odporne na wyleganie i pozwala zebrać cały plon.

Przyczyny wylegania

Jedną z głównych przyczyn wylegania zbóż są niekorzystne warunki pogodowe takie jak: silne deszcze, wiatry i burze. Wyleganiu zbóż sprzyjają także inne czynniki takie jak: zbyt wysoka gęstość siewu, która powoduje że rośliny są zbyt gęsto w łanie, konkurują o światło, wodę i składniki pokarmowe, a w konsekwencji są wyższe, cieńsze i bardziej podatne na uszkodzenia i wyleganie. Nawożenie azotowe odgrywa również ważną rolę – przy zbyt dużej dawce azotu rośliny zbyt szybko rosną, są cienkie, wątłe i bardzo podatne na uszkodzenia. Część z czynników wpływających na wyleganie zbóż, jakich jak gęstość siewu czy nawożenie, zależą od rolnika – mogą być przez niego regulowane. Dlatego tak ważne jest, by ograniczyć ich negatywny wpływ i w ten sposób zapobiegać wyleganiu zbóż.

Efekty wylegania

Czasami wystarczy jeden silny deszcz, wichura lub gradobicie, by duża część plonów poszła na marne. Wysokie zboże jest cieńsze i ma dłuższe odległości między kolankami, a w konsekwencji jest mniej odporne na działanie czynników zewnętrzne. „Położone” zboże trudniej zebrać, co bezpośrednio obniża finalną wysokość zbioru. Dużym problemem jest także fakt, że wyleganie obniża jakość zbieranego zboża, a w konsekwencji finalny zysk rolnika.

Zapobieganie wyleganiu zbóż

Najlepszym zabezpieczeniem zbóż przed wyleganiem jest stosowanie produktów – regulatorów wzrostu zbóż, które pozwalają uzyskać silne, mocne rośliny zbóż odporne na wyleganie. Na rynku oprócz regulatorów wzrostu zbóż dostępne są też produkty potocznie zwane „skracaczami” lub „antywylegaczami”, które powodują tylko skrócenie wzrostu zbóż. Należy jednak pamiętać, że skracanie zbóż to tylko jedna z cech zabezpieczających zboże przed wyleganiem. Oprócz skracania trzeba pamiętać jeszcze o odpowiednim ukrzewieniu oraz rozwoju systemu korzeniowego, który im jest silniejszy i bardziej rozbudowany, tym mocniej trzyma roślinę w pionie. Dlatego należy stosować produkty – regulatory wzrostu zbóż o szerszym działaniu niż tylko samo skrócenie wzrostu zbóż.

Skracanie pszenicy

Około 40% całej powierzchni pszenicy w Polsce jest traktowana regulatorami wzrostu zbóż. .  Najczęściej stosowane są preparaty bazujące na substancji trineksapak etylu Bardzo ważny jest moment regulacji – najlepiej wykonać ją w fazie od pierwszego do drugiego kolanka. Wówczas uzyskamy optymalny efekt regulacji – krótsze zboże, grubsze i silniejsze źdźbło oraz silnie rozbudowany system korzeniowy. To dokonały fundament i zabezpieczenie przed wyleganiem zbóż.