Nowelizacja ustawy – odsetki 2016
Opublikowano: 4 kwietnia 2016
Z początkiem stycznia bieżącego roku w przepisach kodeksu cywilnego zostały uporządkowane odsetki, które występują w obrocie, na przykład w kredytach, pożyczkach. Korzysta się wtedy z cudzych pieniędzy bez zgody wierzyciela, co często wynika z opóźnień w zapłacie danej kwoty przez dłużnika. Jak prawidłowo naliczać odsetki
Odsetki oblicza się za okres używania cudzych środków finansowych oraz w przypadku opóźnień w spłacie – jest to określony procent sumy do zapłaty, dlatego też wyróżniamy dwa rodzaje odsetek. Pierwszym z nich są odsetki kapitałowe – oprocentowanie jest wtedy wynagrodzeniem za korzystanie z danej kwoty pieniędzy, drugim odsetki za opóźnienie – pewnego rodzaju wynagrodzenie za opóźnienia w spłacie zadłużenia. Należy pamiętać, że odsetki należą się tylko wtedy, gdy jasno wynika to z ustawy, orzeczenia, czynności prawnej lub decyzji innego organu, który jest do tego uprawniony.
Nowe zasady naliczania odsetek dotyczą ustalania wysokości kwoty odsetek ustawowych kapitałowych, odsetek ustawowych za opóźnienie, a także odsetek ustawowych za opóźnienie w transakcjach handlowych. Odsetki ustawowe są stosowane w sytuacji, gdy nie ustalono ich wysokości. Zgodnie z prawem ich wysokość to równowartość sumy referencyjnej Narodowego Banku Polskiego oraz 3,5 punktów procentowych, czyli jeżeli stopa referencyjna w dniu 1 marca 2016 roku wynosiła 1,5 proc., to wysokość odsetek ustawowych w skali roku wyniesie 5 proc. Istotne jest także pojęcie odsetek maksymalnych, których wysokość nie może przekroczyć dwukrotności odsetek ustawowych. Wysokość odsetek maksymalnych kapitałowych wyniesie 10 proc. – w skali rocznej nie można wyżej oprocentować żadnego zadłużenia.
Szczególną uwagę należy zachować, gdy zastrzeżono odsetki umowne, których wartość przewyższa maksymalną wysokość odsetek wynikających z czynności prawnej. W takiej sytuacji dana czynność prawna jest ważna, ale wysokość odsetek umownych i tak zostaje zredukowana do wysokości odsetek maksymalnych, czyli wspomnianych 10 proc.
Odsetki ustawowe za opóźnienie należą się wierzycielowi, jeżeli strony nie ustalą wysokości odsetek należnych za opóźnienie. Ich wysokość to suma równowartości stopy referencyjnej NBP oraz 5,5 punktów procentowych. Stopa referencyjna NBP wynosi 1,5 proc., a wysokość odsetek za opóźnienie 7 proc. – a więc o dwa punkty procentowe więcej niż odsetki ustawowe. Istnieją także odsetki maksymalne za opóźnienie, ich wysokość w stosunku rocznym nie może przekraczać dwukrotności wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie. Wyliczając, wysokość odsetek maksymalnych za opóźnienie wyniesie 14 proc.
Ostatnim punktem są odsetki ustawowe za opóźnienia w transakcjach handlowych – równe są one sumie stopy referencyjnej NBP i 8 punktom procentowym, ich wysokość w transakcjach handlowych wyniesie więc 9,5 proc. Nowością jest także obliczanie tych odsetek dwa razy w roku – odsetki należne za okres od 1 stycznia do 30 czerwca obliczane są na podstawie stopy referencyjnej obowiązującej w dniu 1 stycznia; jeżeli zaś chcemy wyliczyć odsetki za okres od 1 lipca do 31 grudnia, obowiązuje nas stopa referencyjna z 1 lipca.
Efektem wprowadzonej nowelizacji będzie zwiększenie ochrony wierzycieli, których dłużnicy opóźniają się z zapłatą (zachowują się nielojalnie). Z zasady bowiem odsetki ustawowe za opóźnienie są wyższe, niż te kapitałowe. Dlatego też zróżnicowanie wysokości tych odsetek jest jak najbardziej zasadne.
Źródła, na podstawie których opracowano artykuł:
Dodaj komentarz