Podatek liniowy czy progresywny – które rozwiązanie jest bardziej opłacalne?
Opublikowano: 7 maja 2018

Każdy początkujący przedsiębiorca może samodzielnie wybrać formę opodatkowania swojej firmy. Czy bardziej opłacalne będzie opodatkowanie liniowe, czy progresywne? Odpowiedź na to pytanie nie należy do łatwych.

Wszystko zależy od wysokości osiąganych dochodów oraz charakteru działalności. Wybór niższej stawki wcale nie musi być najkorzystniejszy. Poznaj najważniejsze różnice między podatkiem liniowym a progresywnym, by rozwiać swoje wątpliwości.

Podatek liniowy – najważniejsze informacje

Podatek liniowy to forma opodatkowania, w której wysokość odprowadzanej kwoty jest wprost proporcjonalna do podstawy opodatkowania. Podatek ten obowiązuje od 2009 roku, a od roku 2014 może być regulowany przez osoby fizyczne prowadzące pozarolniczą działalność gospodarczą.

Podatek liniowy określany jest jako „brak progresji podatkowej”, czyli stawka nie wzrasta wraz ze wzrostem podstawy opodatkowania. W szerszym znaczeniu podatek liniowy to rodzaj uproszczenia systemu podatkowego, a więc znosi kwotę wolną od podatku oraz ulgi podatkowe. Całość wymiaru podatku zależy od jednej stawki opodatkowania oraz wielkości podstawy, czyli dochodu.

Podatek liniowy – wady i zalety

Wymiar podatku liniowego jest ustalony na podstawie jednej stawki opodatkowania – wszyscy podatnicy płacą tę samą część swoich dochodów, czyli 19%.
Nie ma konieczności regulowania należności w przypadku, gdy nie osiągniemy dochodu.
Nie trzeba się martwić o dodatkowe koszty, jeśli wejdziemy na wyższy próg podatkowy. Jest to korzystne w przypadku firm osiągających duże dochody, ponieważ nie ponoszą one dodatkowych dochodów z tytułu wzbogacenia się.
Osoby, które zdecydowały się na taki sposób rozliczenia, tracą prawo do rozliczenia dochodu wraz z małżonkiem lub jako osoba samotnie wychowująca dziecko.
Tracą także prawo do rozliczania tzw. ulg podatkowych (oprócz abolicyjnej).

Podatek opiera się na założeniach oraz własności funkcji liniowej. W praktyce podatnik reguluje opłatę równą stałemu współczynnikowi procentowemu od dochodu, jaki osiągnie w konkretnym roku podatkowym. Według specjalistów celem takiego podatku jest chęć przyspieszenia wzrostu gospodarczego oraz zmniejszenie dystansu w stosunku do bardziej zamożnych państw Europy.

Podatek progresywny – co warto wiedzieć na początek

Podatek progresywny jest powszechnie odprowadzany w krajach rozwiniętych. To metoda obliczania podatku przy założeniu, że wysokość należnego podatku rośnie szybciej niż wielkość tzw. podstawy opodatkowania. Procent podatku rośnie wraz ze wzrostem dochodu podatnika.

Podatnik o wyższym dochodzie odprowadza więc większą część dochodu w formie podatku niż podatnik zarabiający mniej. Obowiązują dwie stawki podatkowe: pierwsza wynosi 18% i dotyczy osób o dochodzie wynoszącym do 85 528 zł. Gdy kwota ta zostanie przekroczona, zostanie opodatkowana stawka równą 32%. To podstawowa różnica w stosunku do podatku liniowego, w którym każdy płaci tę samą część swoich dochodów w formie podatku.

Podatek ten wprowadzono w Polsce w latach 90. XX wieku. Większość gospodarek stosuje podatek progresywny w odniesieniu do osób fizycznych oraz korporacyjnych. Popierający ten sposób rozliczeń argumentują, że podatek progresywny jest rodzajem sprawiedliwości społecznej opartej na redystrybucji oraz transferze zasobów ekonomicznych. Podatkiem obciążone są większe podmioty. Niższe podatki płacą osoby, które zarabiają mniej.

W Polsce sukcesywnie likwiduje się progresywność skali podatkowej od dochodów osobistych, a korporacyjne dochody zawsze były opodatkowane skalą liniową. Podatek progresywny zmniejsza nierówności społeczne, wadą jest zniechęcenie do dodatkowej produktywności i pracy osób podlegających wyższym stawkom lub unikanie opodatkowania przez osoby bogate przez przenoszenie prywatnych wydatków do wewnątrz korporacji, czy też za granicę.

Podatek progresywny wady i zalety

Stopa oprocentowania jest określana na podstawie niektórych przedziałów wartości podstawy podatkowej. Granice te są nazywane progami podatkowymi.
Gdy dochód podatnika w określonym roku podatkowym przekroczy wartość któregoś z progów, wtedy nadwyżka dochodu nad wartością progu podlega opodatkowaniu zgodnie z wyższą stawką opodatkowania.
Można skorzystać z ulg i odliczeń, w tym ulgi dla dzieci. Podatek jest atrakcyjny dla osób samotnie wychowujących dzieci, które mogą się rozliczyć na preferencyjnych warunkach i jednocześnie skorzystać z ulgi prorodzinnej.
Możliwości skorzystania ze wspólnego rozliczenia ze współmałżonkiem.

W tym sposobie rozliczenia podatku mamy do czynienia z kwotą wolną od podatku, która jest odliczana od podstawy opodatkowania. Jest to traktowane jako stosowanie stawki zerowej dla pierwszego przedziału dochodowego. To oznacza, że podatnik, który nie przekroczy pierwszego progu, nie będzie także obciążony podatkiem dochodowym.

Co ma wybrać przedsiębiorca

Wady i zalety każdego rozwiązania najlepiej rozważyć indywidualnie. Warto skorzystać z pomocy osoby świadczącej usługi rachunkowe. Rozliczanie się na podstawie podatku liniowego nie dla każdego przedsiębiorcy będzie najdogodniejszą formą. Stawka podatku liniowego wynosi zawsze 19% bez względu na osiągnięty przez przedsiębiorcę dochód. Rozliczając się na zasadach ogólnych według skali podatkowej trzeba pamiętać, że stawka podatku wynosi 18 albo 32% w zależności od wysokości dochodu.

Podatek liniowy – dla kogo i kiedy się opłaca:

Gdy roczny dochód wynosi więcej niż 100 tys. zł.
Gdy nie dokonujemy rozliczeń ze współmałżonkiem ani jako rodzic samotnie wychowujący dziecko.
Gdy nie korzystamy z ulgi na dzieci (ulga jest przeznaczona tylko dla tzw. skali podatkowej).
Gdy uzyskujemy dochody nie tylko z prowadzenia działalności, ale także innych źródeł, które są rozliczane według skali podatkowej np. umowa o pracę
Gdy odliczamy koszty uzyskania od osiągniętego przychodu, wtedy zmniejsza się podstawa opodatkowania (a co za tym idzie, podatek jest niższy).

Trudny wybór przedsiębiorcy

Podejmując decyzję o wyborze formy opodatkowania, warto wziąć pod uwagę swoją sytuację rodzinną oraz materialną. Opłacalność konkretnych rozwiązań zależy od osiąganych dochodów oraz charakteru działalności gospodarczej. Przed dokonaniem wyboru najlepiej dokładnie przeliczyć, która opcja będzie korzystniejsza i wybrać podatek dochodowy dopasowany do możliwości własnej firmy. Warto pamiętać o tym, że każdy przypadek jest inny i dlatego wszelkie wątpliwości najlepiej rozwiać konsultując się z doświadczonymi specjalistami oferującymi doradztwo podatkowe. Dobry wybór może oznaczać oszczędności w wysokości nawet kilkunastu tysięcy złotych rocznie!